Αλλαγές και αυξήσεις στις συντάξεις με την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς

Αλλαγές και αυξήσεις στις συντάξεις με την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς από 1.1.2027

Αλλαγές έρχονται από το 2027 για συνταξιούχους που έχουν μείνει με υπόλοιπο από την προσωπική διαφορά του λεγόμενου νόμου Κατρούγκαλου, με πρώτη και σημαντικότερη ότι θα παίρνουν ολόκληρη την αύξηση στη σύνταξη που για την επόμενη χρονιά θα είναι από 25 ευρώ ως 50 ευρώ τον μήνα.

Οι συνταξιούχοι θα παίρνουν πλήρη αύξηση και όχι μισή ή μηδενική αύξηση, όπως συνέβαινε τα προηγούμενα χρόνια γιατί η προσωπική διαφορά ουσιαστικά καταργείται και δεν θα συμψηφίζεται με τις αυξήσεις των συντάξεων. Κατάργηση της προσωπικής διαφοράς σημαίνει ότι σταματά να δουλεύει ο μηχανισμός του συμψηφισμού και όλη η αύξηση θα πιστώνεται στη σύνταξη.

Η δεύτερη αλλαγή που θα δουν οι συνταξιούχοι είναι στις κρατήσεις ΕΑΣ και στην εισφορά ασθένειας και η τρίτη αλλαγή είναι το ποσό της προσωπικής διαφοράς που εξετάζεται να μετονομαστεί ως ποσό νόμου 43872016. Ένα άλλο λιγότερο πιθανό σενάριο είναι να συνυπολογίζεται ενδεχομένως και αυτό στην αύξηση της σύνταξης.

Αν δεν συμπεριλαμβάνεται στην αύξηση η προσωπική διαφορά, τότε η αύξηση θα υπολογίζεται όπως και πριν στο ποσό της εθνικής και της ανταποδοτικής σύνταξης. Το δε, υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς θα παγώσει στα επίπεδα του 2026 και θα προστίθεται στη σύνταξη.

Η αύξηση της επόμενης χρονιάς για τις συντάξεις θα είναι 2,6% σύμφωνα με τις έως τώρα εκτιμήσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας.

Η άποψη που υπάρχει πάντως σε κάποια υπηρεσιακά στελέχη του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης είναι ότι η αύξηση θα έπρεπε να υπολογίζεται επί εθνικής, ανταποδοτικής σύνταξης και στην προσωπική διαφορά. Με αυτή την θέση διαφωνούν άλλα στελέχη. Σημειωτέον ότι η προσωπική διαφορά αποτελεί μέρος μιας σύνταξης που έχει μειωθεί με τον επανυπολογισμό.

Το υπόλοιπο ποσό της προσωπικής διαφοράς εφόσον συνεχίσει να καταβάλλεται ως ξεχωριστό ποσό από τη σύνταξη και μετά το 2027 δεν θα παίρνει καμία αύξηση, και θα μένει σταθερό για πάντα. Η εναπομείνασα προσωπική διαφορά δεν θα υπόκειται όπως και τώρα, σε ασφαλιστικές κρατήσεις, ασθένειας και ΕΑΣ αλλά μόνον σε φόρο, καθώς θεωρείται εισόδημα εκτός σύνταξης που υπόκειται σε φόρο, μαζί με τη σύνταξη.

Οι ασφαλιστικές κρατήσεις ΕΑΣ και ασθένειας θα υπολογίζονται στο άθροισμα εθνικής και ανταποδοτικής σύνταξης.

Για παράδειγμα συνταξιούχος με εθνική και ανταποδοτική σύνταξη 1.700 ευρώ και προσωπική διαφορά 140 ευρώ, έχει κρατήσεις 3% για ΕΑΣ στα 1.700 ευρώ δηλαδή  51 ευρώ οπότε η σύνταξη κατεβαίνει στα  1.649 ευρώ. Σε αυτό το ποσό επιβάλλεται εισφορά ασθένειας 6% δηλαδή κράτηση 98,94 ευρώ και η σύνταξη κατεβαίνει στα 1.550 ευρώ. Στο ποσό αυτό προστίθεται και η προσωπική διαφορά των 140 ευρώ και έτσι προκύπτει συνολικό ποσό σύνταξης και προσωπικής διαφοράς 1.690 ευρώ, στο οποίο επιβάλλεται ο αναλογούν φόρος.

Τα νέα ποσά που θα πάρουν τον Δεκέμβριο του 2026 οπότε και θα πιστωθούν οι συντάξεις του Ιανουαρίου του 2027, με την αύξηση της επόμενης χρονιάς θα διαμορφωθούν ενδεικτικά ως εξής:

1. Συνταξιούχος  του Δημοσίου με 37 έτη ασφάλισης που λαμβάνει φέτος 1.327 ευρώ εθνική και ανταποδοτική σύνταξη μαζί με προσωπική διαφορά 31 ευρώ, θα πάρει αύξηση 34 ευρώ και η σύνταξη με προσωπική διαφορά θα διαμορφωθεί στα 1.361 ευρώ από 1/1/2027.

2. Συνταξιούχος  του ΙΚΑ με 35 έτη ασφάλισης που λαμβάνει φέτος 1.249 ευρώ εθνική και ανταποδοτική σύνταξη μαζί με προσωπική διαφορά 32 ευρώ, θα πάρει αύξηση 32 ευρώ και η σύνταξη με προσωπική διαφορά θα διαμορφωθεί στα 1.281 ευρώ από 1/1/2027.

3. Συνταξιούχος της Εθνικής Τράπεζας με 39 έτη ασφάλισης λαμβάνει σύνταξη προ φόρου 1.401 ευρώ και έχει υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς 147 ευρώ το οποίο θα μείνει παγωμένο. Το 2027, θα πάρει αύξηση 32 ευρώ και η σύνταξη θα διαμορφωθεί στα 1.433 ευρώ μαζί με την υπολειπόμενη προσωπική διαφορά.

4. Συνταξιούχος της ΑΤΕ με 39 έτη ασφάλισης λαμβάνει σύνταξη 2.217 ευρώ προ φόρου και έχει υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς 292 ευρώ το οποίο θα μείνει παγωμένο. Το 2027, θα πάρει αύξηση 50 ευρώ και η σύνταξη θα διαμορφωθεί στα 2.267 ευρώ μαζί με την υπολειπόμενη προσωπική διαφορά.

Φέτος οι 671.586 συνταξιούχοι πήραν τη μισή τουλάχιστον αύξηση στην τσέπη και από το 2027 θα παίρνουν τις προβλεπόμενες αυξήσεις στο 100%, ανεξαρτήτως της ύπαρξης ή μη προσωπικής διαφοράς.

Νομοθεσία

Αυξήσεις συντάξεων: Καταργείται ο συμψηφισμός της προσωπικής διαφοράς. Με διάταξη του νόμου 5259/2025, καταργείται σταδιακά ο συμψηφισμός της προσωπικής διαφοράς με τις εκάστοτε χορηγούμενες ετήσιες αυξήσεις των κυρίων συντάξεων

Η σχετική διάταξη του νόμου 5259/2025 έχει ως εξής:

Νόμος 5259/2025 – ΦΕΚ Τεύχος Α 228/12.12.2025
Πλαίσιο για κοινωφελείς περιουσίες, κοινωφελή ιδρύματα, σχολάζουσες κληρονομίες και δωρεές προς το Δημόσιο – Παρεμβάσεις σε Κώδικες Φορολογίας Εισοδήματος, Περιουσίας και Φ.Π.Α. – Σύσταση, αποστολή και αρμοδιότητες του Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία «ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΟΛΥΜΠΙΩΝ ΚΑΙ ΖΑΠΠΕΙΟΥ ΚΛΗΡΟΔΟΤΗΜΑΤΟΣ» – Διατάξεις αρμοδιότητας Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις και λοιπές διατάξεις.

Άρθρο 265
Σταδιακή κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς με τις εκάστοτε χορηγούμενες ετήσιες αυξήσεις των κυρίων συντάξεων – Τροποποίηση παρ. 3 άρθρου 14 ν. 4387/2016

Στην παρ. 3 του άρθρου 14 του ν. 4387/2016 (Α’ 85), περί της αναπροσαρμογής των συντάξεων, προστίθεται περ. δ’και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:

«3. α. Από την 1η.10.2019 οι συντάξεις που έχουν απονεμηθεί ή εκκρεμεί η απονομή τους μετά την έναρξη ισχύος του ν. 4387/2016, υπολογίζονται εκ νέου σύμφωνα με τα ποσοστά αναπλήρωσης του πίνακα 2 της παρ. 5 του άρθρου 8. Από την 1η.10.2019, καταβάλλονται τυχόν προκύπτουσες αυξήσεις στη σύνταξη. Αν το ποσό των συντάξεων αυτών, όπως επανυπολογίζεται, είναι μικρότερο εκείνου που προκύπτει από τον υπολογισμό τους σύμφωνα με τον πίνακα 1 της παρ. 5 του άρθρου 8, το ποσό της διαφοράς που προκύπτει εξακολουθεί να καταβάλλεται στον δικαιούχο ως προσωπική διαφορά.

β. α) Οι κύριες συντάξεις που έχουν απονεμηθεί ή εκκρεμεί η απονομή τους πριν την έναρξη ισχύος του ν. 4387/2016 και έχουν επανυπολογισθεί σύμφωνα με τις παρ. 1 και 2 υπολογίζονται εκ νέου από 1ης.10.2019 σύμφωνα με τα ποσοστά αναπλήρωσης του πίνακα 2 της παρ. 5 του άρθρου 8.

β. β) Από την 1η.10.2019 αν το καταβαλλόμενο ποσό των συντάξεων είναι μεγαλύτερο εκείνου που προκύπτει από τον υπολογισμό τους σύμφωνα με τον πίνακα 2 της παρ. 5 του άρθρου 8, το επιπλέον ποσό εξακολουθεί να καταβάλλεται στον δικαιούχο ως προσωπική διαφορά, συμψηφιζόμενο κατ’ έτος και μέχρι την πλήρη εξάλειψή του, με την εκάστοτε αναπροσαρμογή των συντάξεων, όπως αυτή προκύπτει κατ’ εφαρμογή της περ. α’ της παρ. 4 του παρόντος άρθρου.

β. γ) Από την 1η.10.2019, αν το καταβαλλόμενο ποσό των συντάξεων είναι μικρότερο από αυτό που προκύπτει από τον υπολογισμό τους σύμφωνα με τον πίνακα 2 της παρ. 5 του άρθρου 8, τότε συνεχίζει να καταβάλλεται η προσωπική διαφορά με βάση τα ποσοστά αναπλήρωσης του πίνακα 1 της παρ. 5 του άρθρου 8 και το ποσό των συντάξεων προσαυξάνεται κατά το ένα πέμπτο της τυχόν πρόσθετης διαφοράς που προκύπτει, για την περίοδο από την 1η Οκτωβρίου 2019 έως την 31η Δεκεμβρίου 2020 και σταδιακά ισόποσα κατ’ έτος έως την 31η Δεκεμβρίου 2024. Στην περίπτωση που η προσωπική διαφορά που προκύπτει είναι μικρότερη από την προσωπική διαφορά που προέκυπτε από τον επανυπολογισμό της σύνταξης με βάση τα ποσοστά αναπλήρωσης του πίνακα 1 της παρ. 5 του άρθρου 8, ολοκληρώνεται η καταβολή της προσωπικής διαφοράς που προκύπτει με βάση τα ποσοστά αναπλήρωσης του πίνακα 1 της παρ. 5 του άρθρου 8 και η διαφορά των δύο ποσών συμψηφίζεται κατ’ έτος και μέχρι την πλήρη εξάλειψή της με την εκάστοτε αναπροσαρμογή των συντάξεων, όπως αυτή προκύπτει κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της περ. α’ της παρ. 4 του άρθρου 8.

γ. Τα στοιχεία που προκύπτουν από τις περ. α’ και β’ αποτυπώνονται από την 1η.1.2020 για κάθε ασφαλισμένο στο οικείο πληροφοριακό σύστημα.

δ. Η προσωπική διαφορά των προηγούμενων παραγράφων καταργείται σταδιακά ως προς τον συμψηφισμό της με τις κάθε φορά χορηγούμενες αυξήσεις των συντάξεων αρχής γενομένης από 1ης.1.2026.

Από την 1η.1.2026:

α) Οι συνταξιούχοι των οποίων η προσωπική διαφορά μηδενίζεται έως και την 31η.12.2025 δικαιούνται όλο το ποσοστό της χορηγούμενης αύξησης για το έτος 2026.

β) Για τους συνταξιούχους με διαμορφωθείσα προσωπική διαφορά κατά την 31η.12.2025 μικρότερη σε ποσό του πενήντα τοις εκατό (50%) του ποσού της αύξησης της σύνταξης που προκύπτει από την αναπροσαρμογή με βάση τον συντελεστή αύξησης των συντάξεων του έτους 2026, το ποσό της προσωπικής διαφοράς συμψηφίζεται με το ποσό της αύξησης και λαμβάνουν ολόκληρο το εναπομείναν ποσό της αύξησης ανάλογα με το ύψος της προσωπικής διαφοράς, με κατώτερο ποσό αύξησης το ήμισυ (1/2) της συνολικής αύξησης.

γ) Οι συνταξιούχοι με διαμορφωθείσα προσωπική διαφορά κατά την 31η.12.2025 μεγαλύτερη σε ποσό του πενήντα τοις εκατό (50%) του ποσού της αύξησης της σύνταξης που προκύπτει από την αναπροσαρμογή με βάση τον συντελεστή αύξησης των συντάξεων του έτους 2026 λαμβάνουν το ισόποσο του πενήντα τοις εκατό (50%) της συνολικής αύξησης. Το υπολειπόμενο ποσό της αύξησης συμψηφίζεται με την προσωπική διαφορά.

Από την 1η.1.2027 στο ποσό της σύνταξης, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί την 31η.12.2026, χορηγείται πλήρης αύξηση, η οποία δεν συμψηφίζεται με το εναπομείναν ποσό της προσωπικής διαφοράς.

Η δαπάνη που προκαλείται από το ανωτέρω επιπλέον χορηγούμενο ποσό καλύπτεται ετησίως με πρόσθετη επιχορήγηση προς τον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης από τον Κρατικό Προϋπολογισμό.

Τα ανωτέρω δεν έχουν εφαρμογή επί της προσωπικής διαφοράς του τρίτου εδαφίου της περ. α’ της παρούσας παραγράφου.».

Δημοσιεύτηκε στον Οδηγό του Πολίτη (https://www.odigostoupoliti.eu)